Te Veel om te Voelen

Niet de taken, maar de emoties erachter maken het soms zo zwaar. Afgelopen week zochten de ervaringsdeskundigen van Ervaringswijzer samen naar manieren om het lichter te maken.

David: “Ik maak graag to-do lijstjes. Dat geeft een overzichtelijk gevoel. Maar uitvoeren: ho maar.”
Henk: “Ik herken dat. Ik stel dan niet zozeer de taken uit, maar de gevoelens die erbij horen.”
Sanne: “Plees boenen vind ik niet erg. Maar op de ramen blijven altijd streepjes zitten en dat irriteert me. Ik heb al tienduizend keer gegoogeld en alle tips van Oma Weet Raad geprobeerd. De één zegt terpentine, de ander kranten… ik ben er helemaal klaar mee. Omdat ik het niet perfect krijg, denk ik: laat maar zitten.”

Boete van de Belastingdienst
Corinne: “Ooit was alles netjes en georganiseerd thuis. Tot mijn psychopatische ex alles uit mijn huis sloopte en er kapotte spullen voor in de plaats zette: een matras met pis, een bank met beestjes. Als ik opruim, zie ik soms dingen die hij heeft stukgemaakt. Dan lukt het niet meer.”
Marcel: “Ik ruim soms heel grondig op, maar daarna verwatert het weer. Dan kan ik de volwassen rol niet langer vasthouden, zoals ik die moest nemen in het weeshuis voor de jongste kinderen.” Dit was nog voordat Marcel werd geadopteerd door Nederlandse ouders.

Het lijkt er inderdaad op dat de deelnemers weglopen van de negatieve emoties rond een taak, zelfs ten koste van een opgeruimd huis of het openen van belangrijke post.
Henk: “Dan krijg ik weer een boete omdat ik te laat reageer op de Belastingdienst.”

Over één ding zijn we het eens: wilskracht werkt uiteindelijk niet. Je zou niet telkens negatieve gevoelens rondom taken moeten overwinnen. Eigenlijk zou je zulke sterke negatieve gevoelens helemaal niet moeten hebben. De vraag is: hoe dan?

Niet te hard proberen
Corinne gelooft in het energetische: “Toen ik nog werkte, had ik een hondje dat ik ’s ochtends moest uitlaten. Dat was elke keer een race tegen de klok. Ik vroeg mijn baas of ik het hondje mocht meenemen, maar dat mocht niet. Ik werd toen boos. Door therapie kreeg ik inzicht in mijn verzet tegen autoriteit. En juist toen ik me erbij had neergelegd, zei mijn baas: ‘Het mag toch.’”

Marcel bevestigt dat bewustzijn vaak al een grote stap is. “Snappen waardoor er oud zeer aan een taak kleeft. Dan kom je misschien in de rouw, maar daarna komt er weer ruimte.”
Corinne: “Het oude zeer hoeft niet opgelost te worden. Het gaat erom lief te zijn voor jezelf: het was niet leuk dat jij in een weeshuis voor andere kinderen moest zorgen.”
Marcel: “Ik ben mild voor mezelf als het nu niet lukt. Als je te hard probeert, kun je terugvallen.”

Boodschappen in pyjama
Sanne: “Voor mij werkt een taak als schoonmaken juist therapeutisch. Als ik een rotbui heb, ga ik boenen tot alles schoon is. Daarna ben ik doodmoe, maar dan is de bui overgewaaid. Tegelijk komt mijn poetsdrift voort uit oude pijn: als kleuter zat ik soms letterlijk vastgeplakt aan de keukenvloer. Voor mijn eigen kind wilde ik alles steriel houden.”

Corinne: “Ik doe dingen pas als ze me gaan irriteren, bijvoorbeeld als de wc begint te ruiken. Dat heb ik overgehouden aan corona, doordat de sociale druk minder was. Sindsdien laat ik dingen los, zoals elke dag wassen. Totdat mijn vriend zegt dat ik stink.”
Henk is net zo makkelijk geworden: “Ik doe zelfs boodschappen in mijn pyjama… nou ja, onder mijn regenpak dan.”
Sanne trekt een vies gezicht: “Persoonlijke hygiëne laat ik niet los. Zelfs toen ik dakloos was, ging ik nog douchen bij het Amstelstation.”

Eerst mijn toetje
Sanne verzucht: “Ik wou dat ik minder rigide was, dan zou ik meer rust hebben. Ik móét vegen, ik móét de afwas doen. Zelfs als ik doodmoe ben van de dag.”
Corinne: “Ik doe alles spontaan, als ik er zin in heb. Dat is chaotisch, maar dan voel ik tenminste geen druk — en als ik geen druk voel, doe ik dingen eerder. Bij mij is het: eerst de lusten en dan eventueel de lasten. Soms eet ik zelfs eerst mijn toetje.”

Henk: “Ik ben al jaren bezig om mijn to-do lijst ook echt te doen. Eerst probeerde ik het ’s ochtends, maar dan zie ik tegen de hele dag op. Nu heb ik me voorgenomen om er in elk geval na het avondeten naar te kijken, een beetje door mijn vingers heen.”
Corinne: “Waar komt toch die druk vandaan om je to-do lijst af te krijgen? Je kunt jezelf ook ontzorgen: een kant-en-klaarmaaltijd of een schoonmaker via een Persoonsgebonden Budget.”

Waarom jezelf straffen?
Henk: “Ik wil mezelf juist voorzichtig confronteren met mijn weerstand, om het aan te gaan en te overwinnen.”
Corinne: “Geef het toch op; als het al jaren niet lukt, past het misschien niet bij je. Wat voel je dan als je een klus moet doen?”
Henk: “Zo van: val me niet lastig met dat gezeik, ik moet eerst dat boek nog uitlezen voor het antwoord op het leven.”
Corinne: “Probeer eens een positief gevoel.”
Henk: “Ik was wel blij toen ik eindelijk die muur had geschilderd met die lelijke boorgaten.”

Corinne: “Ik heb het oordeel losgelaten. Dan is het maar een zooi; die straffende ouderstem helpt me niet.”
Sanne: “Ik ben Hoarders gaan kijken om mezelf te overtuigen: als mensen in zo’n volgestouwd huis kunnen leven, waarom zou ik dan niet één keer iets laten liggen? Misschien ervaar ik mijn man dan minder als saboteur; ligt er weer een dot scheerschuim in de wasbak.”
Corinne: “Ik weeg af wat het me waard is om mezelf of mijn partner op de kop te zitten. Als het toch al niet lukt, waarom jezelf dan óók nog eens straffen?”