Workshops

12 mei 2022

Omgaan met stress

Als je teveel op je bord hebt

Van het concert des levens ...

Een uur al!! Het gebeurt me niet vaak, dat ik op zondag zo laat pas wakker wordt. Normaal werk ik mijn taken vrijdag en eventueel zaterdag af, maar vrijdag was ik niet lekker en zaterdag kwam er onverwacht bezoek. En nu roepen er ineens vier stemmen om aandacht: ik moet nog dozen uitpakken, een gesprek voor morgen voorbereiden, een nieuw lesje van een online cursus volgen en mijn nichtje bellen. De spanning hierover contrasteert met mijn lome lichaam dat nog nageniet van de gezelligheid gisteren.
Het leven lijkt soms wel een innerlijke strijd met verschillende zangers in je hoofd die niet in koor zingen. Mijn traumabrein kan het niet aan; het is een alarm dat te scherp staat afgesteld. In dit geval hoor ik een wanklank tussen verder luieren en taken afwerken om mijn maandag-ik geen stress te bezorgen. De werktaken overschreeuwen de stemmen die het nagenieten van de vriendschap bezingen.

Je zou jezelf als dirigent kunnen zien die alles afstemt. Ik bedenk dat ik gewoon mijn nichtje kan appen dat ik later in de week meer tijd heb. Daar zal ze geen enkel probleem mee hebben. Er zat onrealistische angst onder dat ze me niet meer aardig zou vinden. De andere taken had ik er in paniek bij geteld, maar het uitpakken van de dozen kan woensdag ook nog. En niemand dan mezelf zal boos worden als de online cursus uitloopt. Blijft alleen het gesprek voor morgen over. Dat zal een uurtje werk zijn. Omdat dit minder schreeuwt, voeren de inspirerende klanken nu de boventoon. En ook al hoefde het niet meer, het lukt toch alle taken af te ronden. Het wordt verder een jazzy zondag.

Visie en tips

Soms raak je in de stress doordat je het overzicht kwijt bent. Je weet even niet wat belangrijk is en wat niet. Daardoor zie je niet wat als eerste moet. Je raakt in paniek, je lichaam verkrampt. Vanuit die verkramping ga je vermijden: eerst even televisie kijken of gamen. Voor je het weet is de halve dag om en zeg je tegen jezelf: “Het heeft toch geen zin meer.” 
Dit terwijl de oplossing simpel kan zijn: een lijstje opstellen en je taken in een volgorde van prioriteit zetten. Dat betekent keuzes maken. Wat moet nu echt gebeuren en wat kun je uitstellen? Het maken van een dergelijk lijstje is op zichzelf al een manier om rustig te worden.

Belangrijk daarbij is om nuchter naar je taken te kijken. Is dit echt iets om van in paniek te raken, of maak je van een mug een olifant? Weet dat je op een beslissing mag terugkomen. Dat is een assertief recht. En negen van de tien keer zullen mensen je best begrijpen. Je kunt hier zelfs verder in gaan door juist om hulp te vragen. Dat is een belangrijke vaardigheid om stress te verminderen. Beter dan een afwerende houding van: ‘Ik kan mijn eigen boontjes wel doppen’.

Als je zo hebt vastgesteld wat het belangrijkste is, komt het moeilijkste. Iets wat de Engelse time-managementgoeroe Brian Tracy wel ‘Eat that frog for breakfast’ noemt. Vrij vertaald: slik die kikker, ofwel: doe die lastige taak voordat je tijd hebt om er verder over na te denken. Wen jezelf eraan om het moeilijkste als eerste te doen. Natuurlijk mag je eerst je echte ontbijtje nuttigen, maar dan .... .

Een tip die kan helpen: open in ieder geval dat studieboek of dat belastingformulier. Neem jezelf voor er drie minuten naar te kijken en voor je het weet ben je verder gegaan en krijg je het hele ding af. Het is de moed om naar het spook onder het bed te kijken en te ontdekken dat het allemaal in je hoofd zat.

Het is de belangrijkste routine die je jezelf kunt leren to stress less, minder te stressen. Het opbouwen van routines is een goede manier om je leven te ordenen en zo minder stress te ervaren. Denk aan het poetsen van je tanden voor het slapen gaan. Saai, maar als het goed is doe je het uit gewoonte. Een routine opbouwen kost even wat energie en tijd, maar daarna heb je er je hele leven plezier van.

Door jezelf te belonen na het voldoen van de moeilijkste taak, versterk je deze gewoonte nog eens. De beloning van opluchting en overzicht is daarbij een bonus. Je krijgt weer energie. Je zat in een dal en je bent naar boven gegaan. Van daaruit heb je beter zicht op weggetjes die je kunt gaan om andere problemen op te lossen. 

Samengevat:

1 Orden
2 Kijk nuchter
3 Slik de kikker

Resultaat: Je komt in goede stemming en wie weet krijg je energie om nog meer aan te pakken. Je hebt momentum, als een sneeuwbal die steeds sneller een berg afrolt doordat er meer en meer sneeuw aan plakt. Heel wat anders dan een zware rots de berg oprollen. Je maakt gebruik van je positieve energie om dingen op te pakken waardoor je nog meer energie krijgt: bel die vriend, ga lekker sporten. 

Waarschuwing hierbij: draaf niet door. Je kunt het ook weer verpesten door dingen te doen waar je spijt van krijgt. Want met een roze bril op neem je soms teveel risico. Te lang in de tuin werken en weken last hebben van je schouder. Die vloer bestellen en er achter komen dat het toch niet je smaak was. Wees zowel kritisch op je negatieve als positieve buien. Blijf in het midden.

Oefeningen

1.    Orden

Maak een lijstje van werkzaamheden in een bepaalde periode. Plaats ze in onderstaand overzicht.

Dringend
Niet dringend
Belangrijk
A
B
Niet belangrijk
C
D
De dingen onder A zijn de kikkers; eet ze. B kun je inplannen. C moet je ook meteen aanpakken. Denk aan een vervelend telefoongesprek. Het moet toch. Besteed er alleen zo weinig mogelijk tijd aan. D moet je zo min mogelijk doen, het gaat dan om dingen als zomaar voor de tv hangen. Doe liever iets waar je positieve energie van krijgt. Work hard, play hard is het devies. 

2.    Kijk nuchter 

Om zonder paniek je prioriteiten te bepalen kun je de volgende zin uitspreken met telkens de klemtoon op het volgende woord: ‘Waarom moet ik dit nu doen?’. Dus:

Waarom moet ik dit nu doen?
Waarom moet ik dit nu doen?
Waarom moet ik dit nu doen?
Waarom moet ik dit nu doen?
Waarom moet ik dit nu doen?
Waarom moet ik dit nu doen? 

3.    Slik de kikker

Verbind een taak aan een waarde die je belangrijk vindt. Een voorbeeld: 

“Ik kreeg altijd stress bij het idee mijn woning te moeten poetsen. Wat ik wel graag doe is mediteren. Na een cursus mindfulness begrijp ik dat meditatie niet betekent dat je stil moet zitten. Je kunt ook eenvoudige handelingen met aandacht uitvoeren. Je let niet op je gedachten of gevoelens, maar houd je aandacht bij het werkoppervlak. Bijvoorbeeld op hoe het schuursponsje het bord raak bij het afwassen. Nu ik poetsen zie als een vorm van mindfulness, is mijn huis een stuk schoner.” 

Fig 1. Wat je beleeft is afhankelijk van hoe je ernaar kijkt. 

Toelichting: De stress van alledaagse klusjes kunnen je naar beneden halen. Je hebt helemaal geen zin in dat belastingformulier of die band plakken. Het houd je af van de dingen die je leuk en belangrijk vindt. Wat helpt is deze klusjes te verbinden aan waarden waar je van groeit. Denk aan zelfverzekerdheid, dankbaarheid, oprechtheid. Vervolgens bedenk je hoe het uitvoeren van een klus daar aan kan bijdragen. Klusjes worden zo niet meteen leuk, maar wel waardevol.  

Bedenk een klus die je vervelend vindt. Schrijf je drie belangrijkste waarden op met behulp van deze lijst. Bedenk hoe deze klus een bijdrage kan leveren aan een van de waarden die je belangrijk vindt.

Discussie

-Wat zijn jouw ervaringen rond dit thema?
-Maak jij gebruik van deadlines en zo ja, wanneer?
-Wat is jouw grootste kikker?
-Wanneer is het goed om hulp te vragen?
-Wat is jouw beste tip?


Tot Slot

Doe een klus waar je tegenop ziet, maar nu verbonden aan een waarde die voor jou belangrijk is. Observeer hoe je je voelt bij het aangaan, uitvoeren en afhandelen van deze klus. En nog een bonusopdracht voor als je wilt: bedenk bij een waarde die je belangrijk vindt een oneliner. Bijvoorbeeld bij zelfverzekerdheid; ‘Yes I can’. Hang die waarde boven je bed of op een andere plek die je regelmatig ziet. Wie wil gebeld/gemaild worden over hoe de opdracht ging? En/of stuur ons een foto van je oneliner bij de taak die je aangaat. En/of: schrijf een verslag over het uitvoeren van je kikker, deel die op ons forum. 


tags: 

Als je teveel op je bord hebt

tags: